Çağdaş Portreler; 1. Warren Buffett

Sekiz yıl yıl önce, daha önceki yıllardaki gibi, Omaha, Nebraska’da 32.000 kişi “Kapitalizmin Woodstock”ını gerçekleştirdi. ABD’nin ve dünyanın çeşitli yerlerinden Berkshire Hathaway şirketinin 32.000 ortağı

, şirketin önemli hissedarı 86 yaşındaki, dünyanın 62 milyar dolarla en zengin adamı Warren Buffet’i ve ortağı 90 yaşındaki Charlie Munger’in beş saat süren konuşmalarını dinlemek için geldiler. Omaha ve çevresinde otel ve lokantaların haftalar öncesi, rezervasyonları dolmuştu. Yer bulmak mümkün değildi.  Berkshire Hathaway’in toplantısına , bir önceki yıl 27.000 ortak katılmış o yıl gelenler, 5000 kişi  artmıştı. Toplantıdan kısa bir süre önce, şirket o yılın ilk üç aylık bilançosunu açıklamış geçen yıla göre kârının yüzde 64 azalarak 940 milyon dolara indiğini belirtmişti.

Bugünkü Amerikan iş hayatı tarihinde, Berkshire ve Buffett çok önemli bir yer tutmaktadır. Buffett, 30.Ağustos 1930’da Omaha’da  orta sınıf bir ailenin tek çocuğu olarak dünyaya geldi. 1965’de zorluk içindeki bir tekstil sirketi Berkshire Hathaway’i satın aldı.  Bu şirket yoluyla 43 yılda her yıl şirket hisse değerini kümülatif olarak yüzde 21.1 arttırarak 19 dolardan 78.000 dolara çıkarmasını başardı. Bu gün Berkshire Hathaway’de 70 şirketin kontrol hissesi bulunmaktadır. Ayrıca önemli şirketlerde etkin derecede hisse sahibidir. Bunlar arasında Coca- Cola, Amerikan Express ve Tesco gibi şirketler bulunmaktadır. Şirketin bir önceki yılkı kârı daha evvelki yıla göre yüzde 20 artarak 13.2 milyar doları bulmuştu. Toplantının yapıldığı sıralarda şirketin 40 milyar dolarlık nakdi bulunmakta idi. Bu durum Berkshire’a kriz durumuna giren şirketleri ve bankaları satın alma ya da onların önemli miktar hissesini ele geçirme imkanı vermekte idi. Yakın günlerde ABD’nin ünlü çikolata ve şekerleme şirketi Mars’ın dünyanın en büyük çiklet şirketi, Wrigley’i satın alması sırasında Buffett 2.1 milyar dolarla Mars’a katıldı. Zengin Pritzker ailesinin Marmon isimli holding şirketini 4.5 milyar dolara satın aldı.

 

Buffett’in ve Munger’in başarısı normal şeyleri görmekten, temel maddelere ve ünlü markalara sahip şirketlere yatırım yapmaktan gelmektedir. Yeni iş alanları ve yeni ortaya çıkan madde ve markalar onları ilgilendirmemektedir. Buffett, toplantıda yaptığı konuşmada bankaların  yönetilmeyi zorlaştıracak kadar büyüdüğünü ve bugünkü mali krizin temelinde bu olduğunu belirtmişti. (Dominic Rushe; The Sunday Times;  4.5.2008). Ayrıca, o zamanlar mali krizin önemli kısmının geçtiğini düşünüyordu.  Ailelerin bu krizi daha uzun zaman hissedecekleri öngörüsünde bulunuyordu. Munger ise bugünkü krizin yarattığı sonuçlar Enron’la karşılaştırılırsa, Enron krizinin sadece bir “çay partisı” olduğunu söylemişti. Bugünkü  Batı toplumunun  ona Sodom ve Gomorrah’i hatırlattığını belirten Munger, bu toplumun artık zirve noktasına eriştiğini, kendi neslinin son 60 yılda çok şanslı olduğunu, fakat gelecek nesillerin aynı şansa sahip olmadığını anlattı. Son yıllarda Hattaway, krizden yara alan bankalara ve  demiryollarına önemli miktarlarda yatırım yaptı.

Dünyanın en zengin adamı, gösterişi sevmeyen  Buffett, Berkshire Hathaway’den yılda yalnız 100.000 dolar maaş almaktadır. 50 yıldan beri, şimdiki değeri 710.000 dolar olan bir evde oturmaktadır. Bütün mal varlığını hayır kurumlarına bağışlamıştır. Ölümünden sonra bütün varlığı bu kurumlara geçecektir.

 

Türkiye’deki zenginlerin, özellikle yeni zenginlerin Buffett’den öğreneceği çok şey olduğu çok aşikârdır.