ASIM KUZULUK: “BARAKLAR VE AMİK AĞZI TÜRKMENÎLER”

Bir Pazar sabahı kapanıp odama, kaptırıp kendimi CD’nin ezgili ezinçine, önce içli içli ağlamanın yerini iç çekişlere bırakmak, sonra kan çanağı gözlerle, odadan çıkmak varmış yaşayacağımız. Nostalji denizlerinde yelkenler açıp, bin bin anıya saçlarınızı okşatır gibi yüreğinizi dağlatıp kadere boyun bükmüşlüğün rahatlatmasıyla...

 

T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı İstanbul Devlet Türk Halk Müziği Korosu’nun yayınladığı Asım Kuzuluk’un “Baraklar, Baraklar ve Amik Ağzı Türkmeniler” albümünü dinledim.

Albümün Genel Sanat Yönetmenliği’ni, İstanbul Devlet Türk Halk Müziği Korosu’nun şefi değerli sanatçı Uğur Kaya yapmış. İçeriğinde on bir barak ağzı hava yer alıyor.

Baraklar ve Barak Ağzı hakkında bilgi vermeden önce bir kaç cümle ile Asım Kuzuluk’tan söz edeyim:

Asım Kuzuluk, Antakya'nın Kisecik köyünde doğdu. Malatya Akçadağ Öğretmen Okulunu bitirdi. Öğretmenlik yaptığı dönemde Hatay Kültür Müdürlüğü Korosu ve Antakya Halk Eğitim Merkezi Korolarını kurarak uzun bir süre şefliğini yaptı. Türk halk müziği İl seçici kurul üyeliğinde bulundu. Gençlik kampı müzik liderli oldu. Bu arada Çukurova Üniversitesi bünyesinde işletme eğitimi yaptı. 1992’de Kültür Bakanlığının açmış olduğu yetişmiş ses sanatçılığını kazanarak Şanlıurfa Devlet Türk Halk Müziği Korosunda göreve başladı. Bir süre Ankara Devlet Türk Halk Müziği Korosunda görev yaptı. Sonra İstanbul Devlet Türk Halk Müziği Korosuna atandı. Pek çok festival, sempozyum, TV ve radyo programlarında yer aldı. Evli ve üç çocuk babası...

T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü, kültürümüzün yaşatılması, korunması, sonraki nesillere aktarılması ve tanıtılması amacıyla, bağlı sanat kurumlarının icralarından oluşan CD yapımlarını gerçekleştiriyor. Geride bıraktığımız yıl, yine Uğur Kaya’nın sanat yönetmenliğini yaptığı “Klasik Türkülerimiz” albümlerini tanıtmıştım.

Asım Kuzuluk’un seslendirdiği “Baraklar ve Amik Ağzı Türkmeniler” albümü de bu anlayışın ürünü. Sanatçıya, bağlamalarıyla İsmail Sayyar, Uğur Kaya, kemanıyla Hacı Çiçek (Gavur Hacı), zurnasıyla Muhammed Özkan eşlik etmiş.

Barak havalarını tanımla deseler, feryat ve çığlığın, hıçkırık ve iç çekişlerle buluşması, diyebilirim.

Zaten, uzun havalar, ağız özellikleriyle anılıyor. Örneğin, hoyratlar, Doğu Güneydoğu Anadolu’da; Erzurum, Erzincan, Diyarbakır, Elazığ, Şanlıurfa ve Irak Türklerinin yaşadığı Kerkük’te çok yaygın olan uzun hava türlerini içeriyor. Ege bölgesinde “Gurbet Havaları ve Ege Ağzı” sayılabilir.

İç Anadolu ve Güney Anadolu Toroslar’da Avşar, Türkmen oymaklarının ağzıyla seslendirilenlere bozlak diyoruz.

Mayalar ve Harput Ağzına Erzurum, Harput, Eğin, Sivas, Diyarbakır, Erzincan’da rastlıyoruz. Malatya Arguvan Ağzını, Divriği Çamşıhı ağzını, Şarkışla Emlek ağzını uzun hava türleri arasında sayabiliriz.

Gelelim Barak ağzına: Barak Havaları ise Barak Türkmenlerine özgü bir uzun hava türü.

Barakları, Oğuzların Bozok kolundan Yıldızhan Oğullarına bağlı Beğdilli-Beydilli–Badıllı boyu içerisinde yer alan oymaklar olarak biliyoruz.

Ali Rıza Yalgın’ın Cenupta Türkmen Oymakları adlı eserinde anlatıldığı gibi, Baraklar 1000–1010 tarihleri arasında Feriz Beyin idaresi altında Orta Anadolu'dan sürüldüler. Vaktiyle Rakka, Gaziantep civarında yerleşmiş 97 köyden ibaretti. 12 obası vardı. Bunlardan bazıları Eseli, Karakozan, Adıklı, Kürdülü, Abdürrezaklı, Torun, Bayındırlı’ydı.

Barak ağzı diye andığımız uzun havaların her biri ayrı yapıda ve karakterde. Hepsinin Barak aşiretinin hayatını içeren bir hikâyesi var. İskân, konup göçme, savaş, mertlik, yiğitlik, acı, keder, kavga, umutsuz aşklar bu uzun havalarla dile getiriliyor. Bu türküler ve hikâyeleri sözlü olarak nesilden nesile yazıya dökülmeden günümüze ulaştı.

Asım Kuzuluk’un seslendirdiği “Baraklar, Baraklar ve Amik Ağzı Türkmeniler” albümünün tanıtım yazısında söz edildiği gibi, Barak kültüründe “.. kendi adlarıyla anılan Barak uzun havalan önemli yer tutar. Bu uzun havalarda kendilerine ait bütün bilgileri sözlü olarak sonraki kuşaklara ulaştırmışlardır.” Nakledenler arasında Dedemoğlu, Kılınçoğlu ve Garip gibi ozanları sayabiliriz.

 

 

 

 

Yorum yapın

Misafir olarak yorum yapın

0
hizmet koşulları.

Yorumlar